ปริมาณสารออกฤทธิ์ในผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดและฆ่าเชื้อโรคจากตลาดออนไลน์ของประเทศไทย ปี 2566

บทคัดย่อ

ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดและฆ่าเชื้อโรคที่มีสารออกฤทธิ์ประเภทกรด แอกทีฟออกซิเจน และไฮโปคลอไรต์เป็นส่วนผสม เป็นผลิตภัณฑ์ทางเคมีที่ประชาชนสามารถเข้าถึงได้ง่ายและมีการใช้อย่างแพร่หลาย แม้คุณภาพของผลิตภัณฑ์ที่วางจำหน่ายในท้องตลาดของประเทศไทยจะถูกควบคุมโดยการขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์กับหน่วยงานภาครัฐก่อนวางจำหน่ายแล้วก็ตาม แต่การตรวจสอบคุณภาพหลังวางจำหน่ายก็ยังคงมีความสำคัญโดยเฉพาะอย่างยิ่งการตรวจหาปริมาณสารออกฤทธิ์ที่ผสมอยู่ในผลิตภัณฑ์เหล่านี้เนื่องจากปริมาณสารที่ไม่ตรงตามฉลากผลิตภัณฑ์อาจมีผลต่อประสิทธิภาพในการทำความสะอาดและการฆ่าเชื้อโรค งานวิจัยนี้จึงได้สุ่มตัวอย่างผลิตภัณฑ์ที่วางจำหน่ายในตลาดออนไลน์ ปี 2566 รวมทั้งสิ้น 59 ตัวอย่าง โดยแบ่งเป็นผลิตภัณฑ์กลุ่มกรด แอกทีฟออกซิเจน และไฮโปคลอไรต์ จำนวน 21, 21 และ 17 ตัวอย่างตามลำดับ ทั้งนี้ได้ใช้วิธีกรด-เบสไทเทรชัน สำหรับทดสอบหาปริมาณสารออกฤทธิ์ประเภทกรด และวิธีรีดอกซ์ไทเทรชัน สำหรับการทดสอบหาปริมาณแอกทีฟออกซิเจน (คำนวณเป็นปริมาณไฮโดรเจนเพอร์ออกไซด์) และอะเวละเบิคลอรีนในผลิตภัณฑ์ 2 กลุ่มหลังตามลำดับ ผลการสำรวจพบเพียงผลิตภัณฑ์ประเภทกรดไฮโดรคลอริก ร้อยละ 42 และผลิตภัณฑ์ประเภทแอกทีฟออกซิเจน ร้อยละ 29 ของจำนวนตัวอย่างที่สุ่มตรวจเท่านั้นที่ตรวจพบเลขทะเบียนวัตถุอันตรายทางสาธารณสุขและมีปริมาณสารออกฤทธิ์ที่ตรงตามที่ระบุไว้บนฉลากและผ่านเกณฑ์กำหนดตามมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมของไทย อย่างไรก็ตามไม่พบตัวอย่างใดในกลุ่มผลิตภัณฑ์ประเภทไฮโปคลอไรต์ที่มีปริมาณอะเวละเบิลคลอรีนตรงตามที่ระบุไว้บนฉลากผลิตภัณฑ์