การศึกษาประสิทธิภาพการใช้งานระบบฆ่าเชื้อโรคในน้ำประปาหมู่บ้านด้วยรังสีอัลตราไวโอเลตแบบอัตโนมัติ

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิภาพการใช้งานระบบฆ่าเชื้อโรคในน้ำประปาหมู่บ้านด้วยรังสีอัลตราไวโอเลตแบบอัตโนมัติ โดยเริ่มจากการออกแบบและพัฒนาการทดสอบการใช้งานจริงในพื้นที่กลุ่มเป้าหมาย ผลการวิจัยสรุปได้ว่า ระบบฆ่าเชื้อโรคในน้ำประปาหมู่บ้านด้วยรังสีอัลตราไวโอเลตแบบอัตโนมัติ มีประสิทธิภาพการใช้งาน โดยระบบได้รับการออกแบบและพัฒนาให้เหมาะสมกับการใช้งานกับระบบประปาหมู่บ้านในพื้นที่ต่าง ๆ ของประเทศ ระบบประกอบด้วยหลอดผลิตรังสีอัลตราไวโอเลตชนิดไอปรอทแรงดันต่ำ ขนาดกำลังไฟฟ้า รวมเท่ากับ 658 วัตต์ จำนวน 12 หลอด พบว่า หลอดผลิตรังสีอัลตราไวโอเลต ขนาดกำลังไฟฟ้าเท่ากับ 100, 75 และ 18 วัตต์ สามารถผลิตปริมาณรังสีอัลตราไวโอเลต (UV dose) เท่ากับ 9.314, 7.737 และ 4.643 มิลลิวัตต์.วินาทีต่อตารางเซนติเมตร ตามลำดับ ทำให้จำนวนอีโคไลและเชื้อโรคส่วนใหญ่ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางจุลชีววิทยา ร้อยละ 90 (1-log หรือ D₉₀) และที่อัตราการไหล 32 ลิตรต่อวินาที น้ำจะได้รับปริมาณรังสีอัลตราไวโอเลตที่สามารถฆ่าอีโคไลและเชื้อโรคอื่น ๆ ได้ถึงร้อยละ 99 (2-log หรือ D₉₉) เมื่อทดสอบการใช้งานของระบบฆ่าเชื้อโรคในน้ำประปาหมู่บ้านด้วยรังสีอัลตราไวโอเลตแบบอัตโนมัติในพื้นที่ประปาหมู่บ้านแบบผิวดินขนาดใหญ่ หมู่ 2 ตำบลโพนครก อำเภอท่าตูม จังหวัดสุรินทร์ โดยดำเนินการติดตั้งระบบในตำแหน่งที่ติดกับท่อเมนจ่ายน้ำประปาบนหอถังสูงของระบบประปาหมู่บ้าน พบว่า สามารถฆ่าเชื้อโรคในน้ำได้ ระบบจึงมีประสิทธิภาพการใช้งานในพื้นที่ได้จริง ทั้งนี้ปัญหาการปนเปื้อนของเชื้อโรคในท่อส่งน้ำประปาหมู่บ้าน ทำให้พบโคลิฟอร์มแบคทีเรียที่จุดเก็บน้ำปลายทาง ดังนั้นจึงดำเนินการติดตั้งเครื่องกรองน้ำดื่มเทคโนโลยีของกรมวิทยาศาสตร์บริการ เพื่อให้น้ำประปาหมู่บ้านมีคุณภาพน้ำผ่านเกณฑ์มาตรฐานน้ำประปาดื่มได้ของกรมอนามัย ผลงานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ขยายผลเพื่อแก้ปัญหาการผลิตน้ำประปาหมู่บ้านในพื้นที่ต่าง ๆ ของประเทศได้ สอดรับกับแผนแม่บทการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ 20 ปี (พ.ศ. 2561 – 2580) ที่กำหนดให้ทุกหมู่บ้านมีน้ำสะอาดอุปโภค บริโภค มีคุณภาพน้ำอยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน