การศึกษาความชื้นสมดุลและแบบจำลองทางคณิตศาสตร์ของสมุนไพรฟ้าทะลายโจร

จินตนา แสนสุข; สราวุฒิ แนบเนียร

doi:10.60136/bas.v14.2025.3854

ผู้แต่ง

จินตนา แสนสุข สาขาวิทยาศาสตร์ศึกษา คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏเทพสตรี อำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี 15000 ประเทศไทย
สราวุฒิ แนบเนียร สาขาวิชาวิทยาศาสตร์ วิชาเอกฟิสิกส์ คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏเทพสตรี อำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี 15000 ประเทศไทย

DOI:

https://doi.org/10.60136/bas.v14.2025.3854

คำสำคัญ:

ความชื้นสมดุล, ค่าวอเตอร์แอกทิวิตี, สมุนไพรฟ้าทะลายโจร, ความชื้นสัมพัทธ์, แบบจำลองทางคณิตศาสตร์

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้ ผู้วิจัยได้ทำการศึกษาความชื้นสมดุลของสมุนไพรฟ้าทะลายโจร ใช้ตัวอย่างสมุนไพรฟ้าทะลายโจรที่ปลูกในจังหวัดลพบุรี โดยใช้อุปกรณ์ 3 ชุด ได้แก่ ตู้อบไฟฟ้าควบคุมอุณหภูมิที่ติดตั้งขดลวดให้ความร้อนด้วยไฟฟ้าขนาด 1,500 วัตต์ กล่องบรรจุตัวอย่าง มีฝาปิดป้องกันอากาศไหลผ่าน จำนวน 6 กล่อง แต่ละกล่องบรรจุสารละลายเกลืออิ่มตัวเพื่อควบคุมความชื้นสัมพัทธ์ของอากาศที่อยู่ภายในกล่อง อุณหภูมิของอากาศที่ใช้ในการทดลองสำหรับหาค่าความชื้นสมดุลของสมุนไพรฟ้าทะลายโจร เท่ากับ 30 ºC, 40 ºC และ 50 ºC มีค่าวอเตอร์แอกทิวิตี ระหว่าง 0.112 – 0.966 จะได้ว่ากราฟ
ซอร์บชันไอโซเทอม มีความสัมพันธ์ระหว่างอุณหภูมิกับค่าวอเตอร์แอกทิวิตี จากนั้นได้ศึกษาหาความสัมพันธ์ทางคณิตศาสตร์ ระหว่างค่าความชื้นสมดุลกับค่าวอเตอร์แอกทิวิตี ทำการเปรียบเทียบแบบจำลองทางคณิตศาสตร์ 6 แบบจำลอง จากผล
การทดลอง พบว่า แบบจำลอง Modified Halsey มีสมรรถนะที่ดีที่สุดสำหรับอธิบายความชื้นสมดุลของสมุนไพรฟ้าทะลายโจร โดยมีค่า R² เฉลี่ยเท่ากับ 0.992 และมีค่า RMSD และ MBD เท่ากับ 8.667% และ 1.190% ตามลำดับ

เอกสารอ้างอิง

อุษณา ลี้เกรียงไกร. การพัฒนาวัสดุอ้างอิงรับรองสำหรับการวัดปริมาณธาตุบางชนิดในผงฟ้าทะลายโจร. วารสารวิทยาศาสตร์ประยุกต์ กรมวิทยาศาสตร์บริการ. 2566;12(1):15-26. doi: 10.60136/bas.v12.2023.399.

นพมาศ ประทุมสูตร, ทวีเดช หมื่นภูเขียว. การศึกษาแบบจำลองการอบแห้งชั้นบางของพริกขี้หนู. Journal of Applied Research on Science and Technology (JARST). 2564;20(2):137-46. doi: 10.14456/jarst.2021.12.

กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์. กรมวิทย์ฯ ผลิตสารมาตรฐานฟ้าทะลายโจรและสารมาตรฐานฟาวิพิราเวียร์ พร้อมจำหน่ายแก่

หน่วยงานรัฐ เอกชน เพื่อใช้ในงานวิเคราะห์และวิจัยเภสัชภัณฑ์ [อินเทอร์เน็ต]. 2565 [เข้าถึงเมื่อ 12 มีนาคม 2566]. เข้าถึงได้จาก: https://www.dmsc.moph.go.th/th/detailAll/2120/nw/25

จุฑามาศ สัตยวิวัฒน์. ฟ้าทะลายโจร: งานวิจัยบูรณาการสู่การใช้รักษาโรคติดเชื้อโควิด-19. The Journal of Chulabhorn Royal Academy. 2565;4(1):1-14.

ธรรมรัตน์ บุญสูง, สันต์ ใจยอดศิลป์, สมวงศ์ ใจยอดศิลป์, ขวัญศรี สราญกวิน, สุภัสสรณ์ แก้วกลิ่น. การศึกษาปริมาณ

แอนโดรกราโฟไลด์ในส่วนต่าง ๆ ของฟ้าทะลายโจรในระยะเก็บเกี่ยวที่ต่างกันจากอำเภอมวกเหล็ก จังหวัดสระบุรี.

วารสารการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก. 2565;20(1):141-9.

Jolkil M, Shaari AR, Razak NA. Moisture adsorption isotherm of dried Cassia alata herbal leaves at different temperatures. Mater Sci Eng. 2020;932(1):012036. doi: 10.1088/1757-899X/932/1/012036.

Oduola AA, Luthra K, Atungulu GG. Determination of moisture sorption Isotherms of industrial hemp (Cannabis sativa L.) flower and leaf composite powders. Ind Crops Prod. 2022;186:115201. doi: 10.1016/j.indcrop.2022.115201.

เพ็ญพร นิ่มนวล, นภาลัย เหล่ามะลอ, สราวุฒิ แนบเนียร. การศึกษาแบบจำลองทางคณิตศาสตร์ความชื้นสมดุลของกล้วยน้ำว้า. วารสารวิชาการคณะเทคโนโลยีอุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏเทพสตรี. 2565;17(1):50-8.

Getahun E, Gabbiye N, Delele MA, Fanta SW, Gebrehiwot MG, Vanierschot M. Effect of maturity on the moisture sorption isotherm of chili pepper (Mareko Fana variety). Heriyon. 2020;6:1-14. doi: 10.1016/j.heliyon.2020.e04608

Meriama F, Said B, Akil L, Ahmed M, Houcine M, Abdelkrim D, et al. Experimental determination and modeling of the moisture sorption isotherms and isosteric heat of tobacco leaves. I2M. 2021;20(5):269-77. doi: 10.18280/i2m.200504.

Zhang X, Zillig W, Künzel HM, Zhang X, Mitterer C. Evaluation of moisture sorption models and modified Mualem model for prediction of desorption isotherm for wood materials. Build Sci. 2015;92(1):387-95. doi: 10.1016/j.buildenv.2015.05.021.

เสริม จันทร์ฉาย. เทคโนโลยีการอบแห้งพลังงานแสงอาทิตย์. นครปฐม: เพชรเกษมการพิมพ์; 2560.

ธวัลอรนัญช์ มุสิกะไชย, ยุทธนา ฏิระวณิชย์กุล, สุภวรรณ ฏิระวณิชย์กุล. การศึกษาแบบจำลองทางคณิตศาสตร์ความชื้นสมดุลของกล้วยไข่. NUEJ. 2561;13(1):25-32.

Saad A, Touati B, Seghir A, Abdenebi A. Thermodynamic properties and moisture sorption isotherms of Matricaria pubescens leaves. AgricEngInt: CIGR Journal. 2022;24(2):291-300.