D การพัฒนาและหาประสิทธิภาพเครื่องคัดแยกเมล็ดข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่า Development and efficiency of rice grain sorting machine using sieve and blower

Main Article Content

ชัยสมร ทนทาน
รังสรรค์ ศรีเสมอ
อุทัย พลเขตต์
จุมพล ชุมสงค์
ธนกร จันทร์ทอง

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อพัฒนาเครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่า 2) เพื่อทดสอบหาประสิทธิภาพของเครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่า และ 3) เพื่อศึกษาความคิดเห็นของผู้เชี่ยวชาญในการสร้างเครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่ารูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงทดลองใช้แนวคิด การคัดแยกเศษวัชพืชออกเมล็ดพันธ์ข้าวเปลือกแบบดั้งเดิม โดยผสานหลักการใช้ตะแกรงแบบหลายชั้นร่วมการใช้ลมช่วยเป่า เป็นกรอบการวิจัย พื้นที่ดำเนินการวิจัย คือ บ้านชาตะยายนนท์ ตำบลเหล่าไฮ อำเภอคำเขื่อนแก้ว จังหวัดยโสธร กลุ่มตัวอย่าง คือเมล็ดข้าวเปลือกสายพันธุ์ ข้าวหอมดอกมะลิ 105 ที่ขนาดความหนาไม่น้อยกว่า 2.0 มิลลิเมตร จำนวน 9.5 กิโลกรัม ผสมสิ่งเจือปนที่มีอยู่ในนาข้าวขณะเก็บเกี่ยว ได้แก่ เศษต้นข้าว เศษหญ้า ข้าวลีบหรือแกลบ ดอกหญ้า เมล็ดหญ้า ฯลฯ จำนวน 0.5  กิโลกรัมคน รวม 10 กิโลกรัม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ เครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่า วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพื้นฐาน ผลการวิจัยพบว่า 1) เครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่าสามารถคัดแยกสิ่งเจือปนที่มีอยู่ในข้าวเปลือกได้จริง ช่วยประหยัดเวลาและแรงงานที่ใช้ในการคัดแยกข้าวเปลือก 2) ประสิทธิภาพของเครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่าที่สร้างขึ้น สามารถคัดแยกสิ่งเจือปนออกจากเมล็ดข้าวเปลือกให้มีความสะอาด ได้ร้อยละ 93.80 โดยใช้เวลา 6.22 นาที เป็นไปตามวัตถุประสงค์และสมมุติฐานที่ตั้งไว้  3) ความคิดเห็นของผู้เชี่ยวชาญในการสร้างเครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่า พบว่า ผู้เชี่ยวชาญ มีความคิดเห็นเกี่ยวกับคุณภาพของเครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่า ด้านการออกแบบ ด้านการสร้าง ด้านการใช้งาน และด้านคู่มือการใช้งาน มีระดับค่าเฉลี่ย ( ) เท่ากับ 4.58 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D) เท่ากับ 0.47 ซึ่งอยู่ในระดับที่สูงกว่า 3.51


        องค์ความรู้หรือข้อค้นพบจากงานวิจัยนี้ คือ ช่วยประหยัดเวลาในการคัดแยกสิ่งปนเปื้อน เช่น เศษวัชพืช ดอกหญ้า เมล็ดหญ้า ข้าวลีบหรือแกลบ ออกจากเมล็ดพันธ์ข้าวก่อนที่จะนำไปเพาะปลูก  แทนการคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าวแบบดั้งเดิม  ช่วยเพิ่มผลผลิตและลดอัตราการเกิดของวัชพืชที่ปนเปื้อนไปกับเมล็ดพันธุ์ข้าว


คำสำคัญ: เครื่องคัดแยกข้าวเปลือก, เครื่องเป่าข้าว, เครื่องทำความสอาดข้าว

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
1.
ทนทาน ช, ศรีเสมอ ร, พลเขตต์ อ, ชุมสงค์ จ, จันทร์ทอง ธ. D การพัฒนาและหาประสิทธิภาพเครื่องคัดแยกเมล็ดข้าวโดยใช้ตะแกรงร่อนร่วมกับลมเป่า : Development and efficiency of rice grain sorting machine using sieve and blower. JRVED [อินเทอร์เน็ต]. 20 สิงหาคม 2026 [อ้างถึง 5 กันยายน 2026];4(2):45-58. available at: https://ph03.tci-thaijo.org/index.php/JRVED/article/view/4429
ประเภทบทความ
บทความวิจัย