ผลของการใช้ปุ๋ยน้ำาหมักมูลหนอนไหมต่อการเจริญเติบโต และผลผลิตในผักแพว

Main Article Content

กษิดิ์เดช อ่อนศรี
จีรเดชน์ จีรเหมือนใจ
กัญตนา หลอดทองหลาง
เกศินี ศรีปฐมกุล
อรพรรณ หัสรังค์

บทคัดย่อ

ผักแพว (Polygonum odoratum Lour.) เป็นพืชล้มลุก นิยมปลูกเป็นพืชผักสวนครัว
และสมุนไพรพื้นบ้าน จากกระบวนการเลี้ยงตัวหนอนไหมจะถ่ายมูลไหมเป็นจ�ํานวนมากทิ้งไปโดยเปล่า
ประโยชน์ การทดลองนี้จึงได้ศึกษาความเข้มข้นของปุ๋ยน�้ําหมักจากมูลหนอนไหมต่อการเจริญเติบโต
ในผักแพว การทดลองประกอบด้วย 5 ทรีทเมนต์ ได้แก่ การไม่ใส่ปุ๋ยน�้ําหมักมูลหนอนไหม (Silkworm
Waste Bio-extract ; SWB0) เป็นปัจจัยควบคุม และการใส่ปุ๋ยน�้ําหมักมูลหนอนไหมที่เจือจางความเข้ม
ข้น 10, 20, 30 และ 40 เท่า (SWB10, SWB20, SWB30, SWB40) จ�ํานวน 10 ซ�้ํา ๆ ละ 1 กระถาง
วางแผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์ (Completely Randomized Design; CRD) ผลการทดลองพบว่า
ในสัปดาห์ที่ 6 การให้ SWB20 และ SWB30 มีการเจริญเติบโตของผักแพวมากที่สุด โดยมีค่าความสูงต้น
เท่ากับ 28.30 และ 27.04 เซนติเมตร ความกว้างทรงพุ่มเท่ากับ 38.38 และ 35.88 เซนติเมตร
ความยาวใบเท่ากับ 6.12 และ 5.96 เซนติเมตร ความกว้างใบเท่ากับ 2.24 และ 2.22 เซนติเมตร
ความเขียวใบเท่ากับ 51.38 และ 47.46 น�้ําหนักสดทั้งต้นและรากเท่ากับ 36.80 และ 30.92 กรัม
น�้ําหนักสดต้นเท่ากับ 29.62 และ 24.46 กรัม และน�้ําหนักสดรากเท่ากับ 7.18 และ 6.47 กรัม ตามล�ําดับ
ดังนั้นสามารถใช้ปุ๋ยน�้ําหมักจากมูลหนอนไหมในการผลิตผักแพวอินทรีย์ได้

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
อ่อนศรี ก. ., จีรเหมือนใจ จ., หลอดทองหลาง ก., ศรีปฐมกุล เ., & หัสรังค์ อ. (2025). ผลของการใช้ปุ๋ยน้ำาหมักมูลหนอนไหมต่อการเจริญเติบโต และผลผลิตในผักแพว. วารสารวิทยาศาสตร์ วิศวกรรมศาสตร์ และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 1(1), 7–17. สืบค้น จาก https://ph03.tci-thaijo.org/index.php/jsetRMU/article/view/3855
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมหม่อนไหม. (2560). ร่างยุทธศาสตร์กรมหม่อนไหมระยะ 20 ปี. www.qsds.go.th

จาริวัฒณ์ ศิริอินทร์, เธียร ธีระวรวงศ์ และนราศักดิ์ บุญมี. (2564). ผลของน้ำหมักชีวภาพต่อการเจริญ

เติบโตและคุณภาพของผักสลัดเบบี้เรดคอสที่ปลูกในระบบไฮโดรพอนิกส์. วารสารแก่น

เกษตร, 49(2), 304-311.

จำรัส เซ็นนิล. (2556). ผักแพว ผักพื้นบ้านรสแซ่บ ลดอ้วนแต่ไม่ลดสารอาหาร. http://www.jamrat.

net/wbtopic.aspx?topicid=244

ชัยอาทิตย์ อิ่นคา. (2559). ปุ๋ยน้ำอินทรีย์เข้มข้นจากมูลหนอนไหมอีรี่. สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และ

เทคโนโลยี, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. https://www.nnr.nstda.or.th

ปริยานุช จุลกะ, เบญญา มะโนชัย, พิจิตรา แก้วสอน, เกศศิรินทร์ แสงมณี และเบ็ญจมาศ แก้วรัตน์.

(2563). การพัฒนาผลิตภัณฑ์จากมูลหนอนไหมมาใช้ประโยชน์ทางการเกษตรเพื่อ

ความยั่งยืนของชุมชนที่ปลูกหม่อนเลี้ยงไหม [รายงานการวิจัย]. สำนักงานการวิจัย

แห่งชาติ.

ยงยุทธ โอสถสภา. (2558). ธาตุอาหารพืช (พิมพ์ครั้งที่ 4). สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

เยาวพล ชุมพล. (2564). ประสิทธิภาพของปุ๋ยน้ำหมักชีวภาพจากเมล็ดถั่วเหลืองและสับปะรด

ในการเพิ่มผลผลิตคะน้า. วารสารเกษตรพระวรุณ, 18(1), 34-40.

รัฐพล หงส์เกรียงไกร, อุษารัตน์ คำทับทิม, วิรัญญา เดชอุดม และวราวุฒิ หวังแววกลาง. (2562).

การกำจัดตะกั่วออกจากนำเสียสังเคราะห์ด้วยตัวดูดซับใบผักแพว. วารสารวิทยาศาสตร์

และเทคโนโลยี มทร. ธัญบุรี, 9(1), 31-39.

รุศมา มฤบดี และวชิราภรณ์ เรือนแป้น. (2563). ผลของการใช้ปุ๋ยหมักชีวภาพต่อการเจริญเติบโตและ

ผลผลิตของเท้ายายม่อม. วารสารวิชาการ มทร.สุวรรณภูมิ, 8(2), 153-164.

Journal of Science Engineering and Technology Rajabhat Maha Sarakham University

Vol. 1 No. 1 January – April 2022

วีณา นิลวงศ์. (2562). ผลจากการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ร่วมกับนำหมักชีวภาพต่อการเจริญเติบโตและผลผลิต

ของกระเจี๊ยบเขียวผักกาดหัวและคะน้า. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมหาวิทยาลัย

อุบลราชธานี, 21(3), 95-103.

อัตถ์ อัฉริยมนตรี, รัชนีพร สุทธิภาศิลป์, และนริศรา วิชิต. (2561). การศึกษาปริมาณที่เหมาะสมของ

น้ำหมักชีวภาพจากเศษวัสดุอินทรีย์ต่อการเจริญเติบโตของพืชผัก. วารสารวิจัย

มหาวิทยาลัยราชภัฎเชียงใหม่, 12(1), 1-16.

Okonogi, S., Kheawfu, K., Holzer, W., Unger, F.M., Viernstein, H., & Mueller, M. (2016).

Anti-inflammatory effects of compounds from Polygonum odoratum.

NaturalProduct Communications, 11(11), 1651-1654.