การศึกษาคุณสมบัติทางความร้อนของถ่านอัดแท่งจากฟางข้าว

คมสัน มุ่ยสี — 2026-04-30

การเพิ่มขึ้นของความต้องการพลังงานและการลดลงของทรัพยากรเชื้อเพลิงฟอสซิล ส่งผลให้เกิดความสนใจในการพัฒนาพลังงานทดแทนจากวัสดุชีวมวล โดยเฉพาะเศษวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตร เช่น ฟางข้าว ซึ่งมีปริมาณมากในประเทศไทย งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อผลิตถ่านอัดแท่งจากฟางข้าว และศึกษาคุณสมบัติทางความร้อนของถ่านอัดแท่ง ให้เป็นไปตามมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน (มผช. 238/2547) ในการทดลอง ฟางข้าวถูกนำไปผ่านกระบวนการเผาแบบไม่ใช้ออกซิเจน เพื่อผลิตถ่าน จากนั้นนำมาบดและร่อนให้มีขนาดสม่ำเสมอ ก่อนผสมกับน้ำมันสำปะหลังในอัตราส่วนร้อยละ 3 โดยน้ำหนัก เพื่อเป็นตัวประสาน อัดขึ้นรูปเป็นแท่งด้วยเครื่องอัดถ่าน นำไปอบแห้งจนมีความชื้นคงที่ การทดสอบคุณสมบัติทางความร้อนประกอบด้วย การวัดค่าความร้อนด้วยเครื่อง Bomb Calorimeter การวิเคราะห์ปริมาณความชื้น ปริมาณเถ้า และค่าความหนาแน่น ตามวิธีมาตรฐาน ผลการทดสอบพบว่าถ่านอัดแท่งที่ผลิตได้มีค่าความร้อนเฉลี่ยที่ 3,522 แคลอรีต่อกรัม ปริมาณความชื้นเฉลี่ยร้อยละ 8.44 และปริมาณเถ้าเฉลี่ยร้อยละ 41.53 ไม่อยู่ในเกณฑ์มาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน ผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่าฟางข้าวสามารถนำมาผลิตถ่านอัดแท่งที่มีคุณสมบัติทางความร้อนอาจไม่เหมาะสมต่อการผลิตเชิงพานิชย์ แต่มีศักยภาพในการเป็นพลังงานทดแทนที่ช่วยลดค่าใช้จ่ายด้านพลังงานของครัวเรือนและชุมชน รวมทั้งลดการพึ่งพาพลังงานฟอสซิลและส่งเสริมการใช้ทรัพยากรชีวมวลได้

วารสารเกษตรรำไพ

การศึกษาคุณสมบัติทางความร้อนของถ่านอัดแท่งจากฟางข้าว